Συνεχής παθητική κινητοποίηση (Continious Passive Motion – CPM)

CPM δακτύλων
1024 768 physiopolis physiopolis

Μετά από εκτεταμένες χειρουργικές επεμβάσεις στις αρθρώσεις, κάθε προσπάθεια κινητοποίησης προκαλεί πόνο στους περισσότερους ασθενείς, με αποτέλεσμα ο ασθενής να μη θέλει να κινήσει την άρθρωσή του. Το γεγονός αυτό έχει ως συνέπεια οι ιστοί που περιβάλλουν την άρθρωση να γίνονται δύσκαμπτοι, να σχηματίζεται ουλώδης ιστός που οδηγεί σε περιορισμό της τροχιάς της κίνησης της άρθρωσης και συχνά απαιτείται πολύμηνη αντιμετώπιση με φυσικοθεραπεία.

Μιλώντας για την παθητική κίνηση, εννοούμε την κίνηση μιας άρθρωσης χωρίς τη συμμετοχή του μυϊκού συστήματος του ασθενούς. Οι CPM αποτελούν μηχανικά συστήματα που αναπτύχθηκαν για να χρησιμοποιηθούν από τον ασθενή μετά από χειρουργικές επεμβάσεις, με στόχο την παθητική κινητοποίηση της άρθρωσης.

Όταν η συσκευή CPM εφαρμόζεται μετεγχειρητικά, υπάρχει η δυνατότητα να χρησιμοποιηθεί από τον ασθενή είτε μέσα στο νοσοκομείο, είτε στο φυσικοθεραπευτήριο, είτε ανάλογα με το περιστατικό, ακόμη και στο σπίτι.

CPM δακτύλωνΗ εφαρμογή του επιταχύνει σημαντικά τον χρόνο αποκατάστασης, αφού περιορίζει τη δυσκαμψία τον περιαρθρικών στοιχείων, αυξάνει σημαντικά την τροχιά κίνησης της άρθρωσης (ROM), συμβάλλει στην επούλωση των αρθρικών επιφανειών και των μαλακών μορίων και αποτρέπει τον σχηματισμό συμφύσεων που περιορίζουν την κίνηση της άρθρωσης. Το σημαντικό είναι ότι με τη χρήση του συστήματος CPM, όλα τα προηγούμενα επιτυγχάνονται παθητικά, χωρίς τη συμμετοχή του ασθενούς και χωρίς να προκαλείται πόνος ή δυσφορία, καθώς το σύστημα κινητοποιεί την άρθρωση για μεγάλο χρονικό διάστημα. Σχετικές μελέτες έχουν δείξει ότι οι ασθενείς οι οποίοι μετεγχειρητικά χρησιμοποιούν τις συσκευές CPM έχουν μικρότερη ανάγκη αναλγητικών φαρμάκων, σε σύγκριση με ανάλογες περιπτώσεις που δεν χρησιμοποιούν το σύστημα.

Τα συστήματα συνεχούς παθητικής κινητοποίησης (CPM) εφαρμόζονται μετεγχειρητικά στην ολική αρθροπλαστική του γόνατος, στην αποκατάσταση του πρόσθιου χιαστού συνδέσμου του γόνατος, στη συρραφή τενόντων, στην κινητοποίηση των αρθρώσεων υπό αναισθησία, στον αρθροσκοπικό καθαρισμό των συμφύσεων, στην ανοικτή ανάταξη και σταθεροποίηση των αρθρικών καταγμάτων, στην αποκατάσταση των στροφέων (rotator cuff), στα μικροκατάγματα του αρθρικού χόνδρου, στην μετεμφύτευση του αρθρικού χόνδρου και στη μηνισκεκτομή.

Έχουν σχεδιαστεί συσκευές CPM για την εφαρμογή τους στις αρθρώσεις του γόνατος, της ποδοκνημικής, του ώμου, του αγκώνα, του καρπού και της χειρός. O θεράπων ιατρός (μαζί με τον θεραπευτή) καθορίζει, ανάλογα με το περιστατικό, την ταχύτητα με την οποία θα κινείται το μέλος, το χρονικό διάστημα κάθε συνεδρίας, την τροχιά της κίνησης της άρθρωσης, τον ρυθμό αύξησης της τροχιάς και άλλες παραμέτρους.

Τα αποτελέσματα της μακροχρόνιας ακινητοποίησης

Τα αποτελέσματα της ακινητοποίησης σε σχέση με την πρώιμη κινητοποίηση, συμπεριλαμβανομένων και αυτών από το κυκλοφορικό, το αναπνευστικό και το μυοσκελετικό σύστημα, έχουν διαπιστωθεί και ερευνηθεί από παλιά. Αποτέλεσμα της γνώσης αυτής είναι η σημαντική αλλαγή της μετεγχειρητικής αντιμετώπισης τις τελευταίες δεκαετίες.

Η ορθοστατική υπόταση, η πνευμονία και οι συρρικνώσεις των μαλακών μορίων είναι μερικές από τις επιπλοκές της ακινητοποίησης. Μερικές από αυτές, όπως το οίδημα, η δυσκαμψία και ο πόνος, σχετίζονται με τον σχηματισμό συνδετικού ιστού. Η σημασία του συνδετικού ιστού στο σώμα είναι γνωστή. Τα δύο βασικά συστατικά του συνδετικού ιστού είναι το κολλαγόνο και η ελαστίνη, συστατικά που αντιπροσωπεύονται καλύτερα από την ευθυγράμμιση των ινών των συνδέσμων και των τενόντων που τους προσδίδουν δύναμη και εκτασιμότητα. Έτσι, οι κατασκευές αυτές έχουν τη δυνατότητα να αντιστέκονται στις μεγάλες φορτίσεις και στις ροπές.

Η ακινητοποίηση έχει σαφώς καταστρεπτικές συνέπειες στον συνδετικό ιστό και τους περιβάλλοντες ιστούς, προκαλώντας συρρικνώσεις, ελαττωμένη αντοχή στις φορτίσεις, οίδημα, φλεβική στάση και μυϊκή ατροφία. Όλα αυτά έχουν ως συνέπεια την αστοχία των ιστών να αντιμετωπίζουν φορτία, τη μυϊκή αδυναμία, την ελάττωση της τροχιάς κίνησης των αρθρώσεων (ROM) και τη δυσλειτουργία των αρθρώσεων, καταστάσεις δηλαδή που προκαλούν ελάττωση της λειτουργικής ικανότητας των πασχόντων. Όλες αυτές οι επιπλοκές οδήγησαν στην πρώιμη κινητοποίηση μετά από κακώσεις ή χειρουργικές επεμβάσεις. Μέθοδοι για την κινητοποίηση είναι η ενεργητική κίνηση των αρθρώσεων, η παθητική κίνηση που εκτελείται από τους φυσικοθεραπευτές και η συνεχής παθητική κίνηση (CPM) με τις ειδικά σχεδιασμένες συσκευές.

CPM ή παθητική κίνηση από τον θεραπευτή

Στη σύγχρονη Ιατρική, το κόστος αποτελεί ένα σημαντικό θέμα όταν πρόκειται να ληφθούν θεραπευτικές παρεμβάσεις, ιδιαίτερα μετεγχειρητικά. Με την εφαρμογή δραστικών παρεμβάσεων επιταχύνεται η επιστροφή του ασθενούς στο σπίτι με ασφάλεια. Οι μελέτες έχουν δείξει ότι από τα μέσα κινητοποίησης που χρησιμοποιούνται για τη μετεγχειρητική αποκατάσταση, η επάνοδος του ασθενούς στο σπίτι του είναι ταχύτερη, όταν χρησιμοποιούνται οι συσκευές CPM.